...

Zo een kwart van de Belgische bevolking ouder dan 40 jaar gebruikt een statine. In 88% van de gevallen is dat als primaire preventie. Het blijkt evenwel dat meer dan de helft van deze patiënten, vooral jongere patiënten en patiënten die het middel kregen voorgeschreven in de eerste lijn, een slechte therapietrouw vertonen.Tussen 2002 en 2016 vervijfvoudigde het aantal verkochte DDD: van 100 miljoen naar 500 miljoen. Hoewel de middelen goedkoper werden, door het verlies van het patent, bleven de Riziv-uitgaven hoog doordat ze steeds vaker werden voorgeschreven. De uitgaven voor statines bereikten een piek in 2011 - ze bedroegen toen 240 miljoen euro. Maar in 2016 gaf het Riziv nog steeds 130 miljoen uit, alleen voor de ambulante verkoop van statines. Het KCE stelt vast dat, bij elke prijsdaling, het aantal gebruikers toenam.De therapietrouw is onder meer zo laag omdat mensen die statines gebruiken meestal geen direct effect van het middel waarnemen. Statines zijn niet zonder bijwerkingen. Zo'n 50 tot 100 mensen op de 10.000 die een statine gebruiken, klagen wel over spierpijn - al is die klacht tamelijk vaag en onschadelijk. Ongeveer evenveel statinegebruikers zouden diabetes ontwikkelen, al zou dat meestal het geval zijn bij mensen die al pre-diabetes vertonen. Myopathie en hemorragische beroerte zouden zeldzaam voorkomen.De kosteneffectiviteit van statines is erg afhankelijk van het risico dat uw patiënt loopt voor een fataal hartvaatincident. Volgens de huidige aanbevelingen (Riziv-consensus) moet u overwegen een statine voor te schrijven als primaire preventie aan patiënten met LDL-C hoger dan 115 mg/dl en een risico tussen 5 en 10 procent volgens de SCORE-tabel om binnen de 10 jaar aan een hartvaatziekte te overlijden. Maar uw eerste reflex, zo benadrukt het Kenniscentrum nog eens, moet zijn om het risico van hart- en vaatziekten bij de patiënt te verminderen: stoppen met roken, minder alcohol gebruiken, zich een gezonde levensstijl aanmeten,... Of dat lukt, moet u uiteraard met uw patiënt blijven evalueren. Succes zal voor een stuk afhankelijk zijn van de sociaal-economische status van de patiënt - zijn 'health literacy'.Het KCE wil tegen juni van dit jaar een tool ontwikkelen dat u moet helpen bij het gesprek met uw patiënt, en bij het komen tot een gezamenlijke beslissing. Voordat u statines voorschrijft moet u in ieder geval de voor- en nadelen van deze middelen bespreken. U moet de patiënt duidelijk maken dat therapietrouw belangrijk is - dat ze dit middel in principe levenslang moeten blijven gebruiken.