De brand van de Innovation: inferno of happening?

22/05/17 om 05:00 - Bijgewerkt op 17/05/17 om 15:20

Bron: Artsenkrant

Op 22 mei 1967 brak brand uit in de Innovation in de Brusselse Nieuwstraat. Dagenlang beheerste dit feit het wereldnieuws. Officieel werden 251 doden geteld, officieus wordt het aantal dodelijke slachtoffers en vermisten geraamd op 323. De brand is daarmee de grootste ramp op vaderlandse bodem. Of was het toch een terreuraanslag? Twee boeken blikken terug, de vraagtekens blijven 50 jaar na datum.

De brand van de Innovation: inferno of happening?

Op 22 mei 1967 stond de Innovation in de Brusselse Nieuwstraat in lichterlaaie. © BELGA

Haal die Amerikaanse vlaggen weg, of de gevolgen zullen net zo erg zijn als in Brussel. Die telefonische boodschap kreeg de Luikse Innovation twee dagen na de brand. Geert Devriese & Frank Van Laeken doken in de archieven, spraken met getuigen, met overlevenden van de ramp, met nabestaanden van slachtoffers die begraven liggen op park 13 van het kerkhof van Brussel. De auteurs reconstrueerden 50 jaar na datum de feiten uur na uur, minuut na minuut, maar ook zij blijven in het ongewisse: "Zelf hebben we geen smoking gun gevonden. Wel een aantal indicaties, meer geen enkele sluitende." Hun boek sluit met een open einde "waarbij de officiële conclusie van 'een ongeval' overeind blijft staan".

De brand van de Innovation: inferno of happening?

© BELGA

Vietnam

Johan Swinnen, die als 13-jarige zijn beide ouders in de brand verloor en als bij toeval aan de dood ontsnapte, gaat een stap verder. Zoals de titel al doet vermoeden gelooft hij in de thesis van een terreurdaad en heeft daar - naar eigen zeggen - de bewijzen onder de vorm van "een op band geregistreerd diepte-interview van twee jaar geleden". Maar de auteur maakt die bandopname niet openbaar. "En dus blijft de twijfel", concludeert Wetstraatwatcher Ivan De Vadder in een commentaar. "Als hij zo stellig is over het feit dat het om 'een aanslag' gaat, wat belet hem om de 'moord' op zijn ouders en de andere slachtoffers op te lossen?"

Alles wijst volgens Swinnen naar een extreemlinkse groepering Action pour la Paix et l'Indépendance des Peuples die in de dagen voor de brand actie voerde tegen de Amerikaanse Week in de Innovation, pamfletten uitdeelde waarin werd opgeroepen tot een boycot en stinkbommen gooide in het warenhuis. De Vietnam oorlog woedde in alle hevigheid en Amerika was kop van jut. De U.S. Parade die de Innovation organiseerde, was een doorn in het oog van de anti-Amerika beweging.

De brand van de Innovation: inferno of happening?

© BELGA

De titel Happening is ontleend aan een pamflet dat Duitse activisten daags na de brand verspreidden: "Happening! Onze Belgische vrienden hebben eindelijk ontdekt hoe ze de bevolking echt deel kunnen laten nemen aan het vrolijke gebeuren in Vietnam: ze steken een warenhuis in brand en driehonderd verzadigde burgers beëindigen hun opwindende leven en Brussel wordt Hanoi."

De thesis van een aanslag wint veld na het lezen van beide boeken.

Geert De Vriese & Frank Van Laeken, INferNO. De Brand in de Innovation. Uitg. Houtekiet.

Johan Swinnen, Happening. De aanslag in de Innovation. Uitg. Vrijdag.

Deze website maakt gebruik van cookies om uw gebruikservaring te verbeteren. Door verder te surfen, stemt u in met ons cookie-beleid. Meer info