Naar een gouden standaard voor medisch materiaal?

30/08/17 om 06:45 - Bijgewerkt om 14:31

Vaak met de beste bedoelingen sturen donoren uit het westen medisch materiaal naar het zuiden. Waar het, door gebrek aan wisselstukken, expertise enz. vaak al te snel op de schroothoop belandt. Een 'gouden standaard' voor medisch materiaal zou hierin verandering kunnen brengen.

Naar een gouden standaard voor medisch materiaal?

Dokter René, geneesheer-directeur van het ziekenhuis in Walungu poseert bij de enorme onbruikbare wasmachine. Een Belgische donatie. © -

Tien jaar geleden kreeg het ziekenhuis van Walungu, zo'n 50 kilometer oftewel anderhalf uur rijden van Bukavu, van milde Belgische donoren een enorme wasmachine cadeau (zie foto). Om het toestel in de wasruimte te kunnen installeren, moest men alvast de deuropening vergroten. Een hele investering.

Tien jaar later staat de -sowieso al oude- machine nog steeds op precies dezelfde plek te blinken. Nooit gebruikt bij gebrek aan wisselstukken. Om ze nu te laten weghalen, zou het ziekenhuis opnieuw zijn portemonnee moeten opentrekken. De centen ontbreken echter en dus laat men het tuig maar staan.

Perfecte koppeling

"Een schoolvoorbeeld van foute samenwerking tussen noord en zuid", zegt Tie Roefs (Groen), als gedeputeerde van de provincie Vlaams-Brabant verantwoordelijk voor onder meer ontwikkelingssamenwerking. De provincie is partner van Artsen Zonder Vakantie in het project Jenga Maarifa. "Dit is geen louter zuid-project, wel integreert het noord en zuid. Jenga Maarifa maakt een perfecte koppeling", zegt Roefs. "Vaak sturen donoren immers met de beste bedoelingen materiaal naar het zuiden. Niet enkel medisch materiaal, ook kleren, informatica enz. Het gevaar bestaat dat echografietoestellen, aspiratoren enz. lokaal niet bruikbaar zijn. Omdat de capaciteit om ze te doen werken, ontbreekt. En/of omdat men ze niet kan herstellen. Dat keert zich soms zelfs tegen de donoren. Dat komt misschien hard aan in België. Want het is niet evident om belangeloos te geven en toch kritisch te blijven in het giftgedrag."

Digitaal platform

Om toestanden zoals in Walungu te voorkomen, wil Roefs een gouden standaard ontwikkelen voor de partners en de ontvangende ziekenhuizen. Artsen Zonder Vakantie vertaalde alvast een methodologische gids over medisch materiaal in internationale solidariteitsacties.

"Daarmee is het werk al deels gedaan. Ik wil evenwel ambitieuzer zijn en een interactief digitaal platform ontwikkelen. Dat is de gouden standaard, een lijst van materiaal waarmee donor en ontvanger aan de slag kunnen. Heeft het ziekenhuis van Walungu een echo nodig aangepast aan haar technische kennis dan kan het op de website het aanbod bekijken. Anderzijds, als het zuiden zijn nood formuleert dan weten de donoren wat er mogelijk is. Het laat ook toe het materiaal dat er al ligt te 'upcyclen'. Ik wil hierin investeren en de gouden standaard verbreden. Dat sluit ook aan bij mijn beleidsdomein leefmilieu. Op deze manier kan de enorme berg ongebruikt medisch materiaal in het zuiden teruggeschroefd worden."

Geplooide kabels

Dokter Réné Nkemba Bahati, geneesheer-directeur in het ziekenhuis van Walungu, onderstreept het belang van de opleidingen en workshops voor technici in het kader van Jenga Maarifa.

Dokter René: "In een volgende fase is het zaak om ook de gebruikers op te leiden. Schoonmakers bijvoorbeeld plooien soms elektrische kabels, ze weten niet beter. Daardoor is de kabel en dus het toestel echter onbruikbaar. Ook artsen kunnen als gebruikers van toestellen bijkomende vorming gebruiken." Of hoe een lopend project de contouren van andere noden blootlegt en dus aanleiding is voor een toekomstig project..