Liesbeth Moortgat
Liesbeth Moortgat
Verpleegkundig consulent IBD AZ Delta
Column

05/07/18 om 23:30 - Bijgewerkt om 17:38

Moreel

In haar column vertelt Liesbeth Moortgat over Marcella, een van de oudere IBD-patiënten in AZ Delta. De 85-jarige dame werd amper een jaar geleden gediagnosticeerd met colitis ulcerosa.

Moreel

© BSIP

Het voorbije jaar leerde ik Marcella beter kennen als een zelfstandige, pientere en moedige vrouw. Onlangs hadden we een openhartig gesprek over afhankelijkheid. Het niet langer met de wagen kunnen rijden beperkt haar vrijheid en heeft een zware impact op haar dagelijks leven. Ze kan niet langer zelf inkopen doen, is afhankelijk van kant- en klare maaltijden, ze kan niet langer doen wat ze zelf wil op het moment dat ze dat wil. Maar ze klaagt helemaal niet, ze is dankbaar voor wat wel nog kan en voor de hulp die ze krijgt.

En ze vertelt verder over hoe ze als 85-jarige anders benaderd wordt dan jongere mensen. Hoe haar geloofwaardigheid door hulpverleners en anderen in twijfel getrokken wordt. En dat gevoel, verlies van eigenwaarde, dat valt haar uitermate zwaar. Het moet me even van het hart zegt ze, maar er is iets grondig mis met het moreel in de zorg.

Op dat moment wordt ons gesprek onderbroken en neemt de logistieke dienst Marcella mee voor een onderzoek. Het woord 'moreel' blijft in mijn hoofd nazinderen.

Moreel is afgeleid van het Latijnse mores wat zeden betekent, algemeen aanvaarde gebruiken en waarden, dat wat waardevol geacht wordt. Moreel heeft dus te maken met menselijke waarden en waardering (= geëerd worden in zijn waarde)

Morele stress is de laatste jaren een modewoord. Helemaal akkoord dat er veel aandacht gaat naar de impact van morele stress bij hulpverleners, overeind blijven tussen complexe ethische dilemma's en hoge werkdruk het is niet altijd even evident. Maar... ik vind nergens enige verwijzing naar de impact die dit heeft bij de zorgvrager. Wie heeft oog voor de morele stress bij de zorgvrager?

Delen

Wie heeft oog voor de morele stress bij de zorgvrager?

Enige dagen later ontmoet ik Dr. Luc Harlet de voorzitter van onze ethische commissie. We praten o.a. over de prijs die AZ Delta onlangs won op het Belgian Corporate Video Festival in Brussel met het filmpje 'Sta even stil, maak het verschil'.

"Ik sta even stil en dat is een helevooruitgang", zei Bertold Brecht ooit en ik kan hem enkel volmondig gelijk geven. Door even stil te staan bij ons handelen en zijn kunnen we een verschil maken voor onszelf en voor de ander.

Via campagnes als #mangomoment en #whatmatterstoyou wordt ingespeeld op de individuele noden van de patiënt. Het verschil in zorgen voor en zorgen met zit hem in heel kleine dingen. Goede zorg is niet de zorg bieden die we zelf wensen te ontvangen, maar voldoen aan de behoefte van de ander. Te vaak nog gaan we ervan uit dat wij als hulpverlener weten wat best is voor de ander.

Goede zorg is even stilstaan en tijd investeren in datgene wat de ander WAARDEERT. Dit zal mijns inziens zorgen voor een betere en vlottere zorgrelatie en zal ook de morele stress bij zorgverleners verminderen.

En laat ons niet vergeten: mensen zijn mensen, of ze nu 20, 40 of 85 zijn. Bedankt Marcella om mij even stil te laten staan, ik kan nu opnieuw met volle moed vooruit!