1 op 9 studenten geneeskunde nam ooit pil om beter te studeren

22/08/16 om 08:15 - Bijgewerkt om 08:15

Uit onderzoek blijkt dat 11% van de Vlaamse geneeskundestudenten ooit Rilatine, Concerta en co heeft genomen om hun studieprestaties te verbeteren. De focus op toekomstige artsen kwam er op vraag van de decanen van de faculteiten geneeskunde, die vreesden dat het niet-medische gebruik van stimulerende medicatie bij hun studenten wel eens een groter probleem zou kunnen vormen.

1 op 9 studenten geneeskunde nam ooit pil om beter te studeren

© AFP

Dat sommige studenten wel eens stimulerende medicatie nemen tijdens de blok- en examenperiode, is al lang geen geheim meer. Toch werd er in Vlaanderen nog maar weinig onderzoek naar gedaan. Doctoraatsstudente Sara De Bruyn en professoren Edwin Wouters, Koen Ponnet en Guido Van Hal willen alle Vlaamse studenten bevragen.

"Op vraag van de decanen van faculteiten geneeskunde spitsten we ons in een eerste fase toe op geneeskundestudenten", vertelt Sara De Bruyn. De onderzoekers bevroegen de 6481 ingeschreven studenten geneeskunde van de vijf Vlaamse universiteiten. Daarvan namen er 3159 (48,7%) deel aan de enquête. "Om het specialisme van hun keuze te kunnen volgen, zijn geneeskundestudenten als het ware met elkaar in concurrentie. Hoe beter ze studeren en dus presteren, hoe meer kans ze maken om de richting uit te gaan die ze willen. Door hun studie zijn ze bovendien verondersteld meer kennis te hebben van prestatieverhogende medicatie." Tekent zich dat af in de onderzoeksresultaten?

"We kunnen nog geen vergelijkingen maken met andere studenten", houdt de doctoraatsstudente de boot af. "Maar 11% van de geneeskundestudenten die aangeeft ooit stimulerende medicatie te hebben genomen om beter te studeren, dat is toch niet min. En we willen natuurlijk een potentiële vergelijkbare evolutie als in de VS vermijden, waar studies cijfers rapporteren tot soms wel 35%." Dergelijk medicatiegebruik gebeurt -niet echt verrassend - het vaakst tijdens de blok- en examenperiodes.

Studenten willen zich vooral beter kunnen concentreren (66,4%). Andere redenen voor gebruik zijn: het verhogen van de alertheid (50,6%); langer kunnen studeren (47,9%) en productiever zijn (43,6%). "We hebben vastgesteld dat jongens en meisjes verschillende redenen opgeven, maar daar gaan we pas in een tweede analysefase dieper op in."

Uit het onderzoek blijkt ook dat het nemen van dergelijke medicatie niet zonder gevolgen blijft. Zo geeft een ruime meerderheid (56,8%) toe ongewenste bijwerkingen te hebben ondervonden, waaronder verminderde eetlust (30,9%), hartkloppingen (28,6%) en slaapproblemen (25,5%).

Stress en faalangst

Stress blijkt een niet te onderschatten factor is in het gebruik van stimulantia. Sara De Bruyn: "Hoe meer stress de studenten ervaren, hoe meer ze geneigd zijn om prestatieverhogende medicatie te nemen."

Opvallend: 23,2% van de studenten zou die 'leerpillen' verkrijgen via kennissen of vrienden binnen het studentenmilieu. Een heel kleine groep (0,5%) geeft ook toe het voorbije jaar medicatie te hebben verkocht. Zo'n 2,7% zou die pillen gratis hebben gedeeld. Sara De Bruyn sluit niet uit dat het hier om een vertekening gaat , hoewel de vragenlijst anoniem is afgenomen. Ook de huisarts is op het eerste zicht niet vrij te pleiten: 18% van de studenten die ooit stimulantia hebben genomen zegt de pillen te hebben verkregen via een voorschrift. De Bruyn wijst erop dat dit slechts een kant van het verhaal is, en dat het in de tweede fase van het onderzoek belangrijk is om ook artsen en apothekers te ondervragen.

Het team bezorgde de resultaten ondertussen aan de decanen geneeskunde. "Informatie- en preventiecampagnes, waarbij de focus in de eerste plaats gelegd wordt op studenten die faalangst of stress vertonen, zouden een stap in goede richting zijn maar zullen niet volstaan", aldus Sara De Bruyn.

In het voorjaar van 2017 worden alle Vlaamse studenten bevraagd.